15. szczyt przywódców BRICS, który odbył się w Johannesburgu w Republice Południowej Afryki w dniach 22–24 sierpnia, po raz kolejny wzbudził entuzjazm świata w dyskusji na temat „dolara BRICS”, który jest „wspólną walutą” krajów BRICS.
Jak podaje China Daily, podczas szczytu wśród ekonomistów toczyły się niekończące się dyskusje na temat tego, czy kraje BRICS mogłyby opracować „wspólną walutę”. Ronnie Lins, dyrektor Brazylijskiego Centrum Studiów nad Chinami, powiedział, że jednym z głównych tematów omawianych na szczycie BRICS była hegemonia dolara amerykańskiego. Zwłaszcza obecnie dolar jest często używany jako narzędzie polityczne przymusu skierowane przeciwko niektórym krajom, dlatego „rozważymy utworzenie nowego systemu walutowego”.
Choć Ronnie Lins przyznał także, że „nie ma szerokiego konsensusu” w tej kwestii i należy ją stopniowo wypracowywać, to jednak podkreślał, że dla krajów BRICS konieczne jest zaplanowanie „wspólnej waluty”.
Wcześniej podczas spotkania ministrów spraw zagranicznych BRICS, które odbyło się w Cape Town w Republice Południowej Afryki, minister spraw zagranicznych Republiki Południowej Afryki Pandor powiedział, że Nowy Bank Rozwoju BRICS wprowadził możliwość wprowadzenia walut alternatywnych do handlu międzynarodowego. We wspólnym oświadczeniu wydanym na posiedzeniu ministrów spraw zagranicznych wyraźnie wspomniano także, że „ministrowie podkreślili znaczenie zachęcania do używania lokalnych walut w handlu międzynarodowym i transakcjach finansowych”.
Jak daleko jest od nas „BRIC Yuan”?
„BRIC Yuan” został pierwotnie zaproponowany przez Brazylię
Brazylia jest najzagorzalszym zwolennikiem „BRIC Yuan”. Pomysł utworzenia „BRIC Yuan” został pierwotnie formalnie zaproponowany przez prezydenta Brazylii Lulę w przemówieniu wygłoszonym w kwietniu tego roku.
Lula powiedział wówczas, że kraje BRICS mają własne waluty i nie ma potrzeby wykorzystywania dolara amerykańskiego jako pośrednika w rozliczeniach w handlu między sobą. Dlatego „jestem zwolennikiem stworzenia waluty handlowej między naszymi krajami w ramach krajów BRICS”. tak jak Europejczycy stworzyli euro”.
Brazylijski ekonomista i prezes brazylijskiej lokalnej waluty Cateb również podkreślił w swoim raporcie: „Kiedy chcesz przeliczyć ruble na brazylijskiego reala, musisz przejść przez dolara amerykańskiego, przez Bank of America. Dla międzynarodowego systemu monetarnego Dla peryferii krajach pozbycie się dolara amerykańskiego jest kwestią kluczową”, dlatego bardzo ważne jest jak najszybsze ustanowienie „dolara BRIC”.
Rosja to kolejny kraj BRIC, który aktywnie opowiada się za ustanowieniem „dolara BRIC”. Prezydent Rosji Władimir Putin i minister spraw zagranicznych Siergiej Ławrow wielokrotnie stwierdzali, że „konieczne” jest utworzenie „BRIC Yuan”.
3 lipca ambasada Rosji w Kenii również opublikowała na platformie mediów społecznościowych, że ujednolicona waluta krajów BRICS „jest w przygotowaniu, będzie wspierana rezerwami złota i zostanie ogłoszona na sierpniowym szczycie BRICS w Johannesburgu”. Choć wiadomości tej nigdy nie potwierdziły żadne inne wyższe rosyjskie władze ani instytucje, po jej cytowaniu w doniesieniach rosyjskich mediów państwowych wywołała ona wiele dyskusji.
Z kolei pozostali członkowie BRICS mają znacznie bardziej konserwatywne podejście do „BRIC”. Na przykład Chiny i Indie, które mają największą wagę gospodarczą spośród krajów BRIC, ostrożnie kładą nacisk na wykorzystanie lokalnej waluty do rozliczania handlu między krajami.
Bardziej subtelny jest gospodarz – Republika Południowej Afryki. Masdorp, wiceprezes i dyrektor finansowy Nowego Banku Rozwoju BRICS (NDB), powiedział 5 lipca w wywiadzie dla Bloomberga, że wspólna waluta krajów BRICS „nie jest brana pod uwagę w planie”. Powiedział, że „pierwszą rzeczą, na którą należy zwrócić uwagę, jest to, że Nowy Bank Rozwoju używa dolara amerykańskiego jako swojej waluty bazowej, a nasz bilans jest denominowany w dolarach amerykańskich”.
Ta sytuacja „braku szerokiego konsensusu” trwała aż do otwarcia szczytu: 22 sierpnia Lula w swoim przemówieniu wygłoszonym na ceremonii otwarcia ponownie opowiadał się za utworzeniem wspólnej waluty między krajami BRICS; Miejsce to tworzy diametralnie przeciwstawny dyskurs.
Dlatego choć kwestia hegemonii dolara amerykańskiego jest „jednym z głównych tematów” szczytu, „dolar BRIC” to wciąż tylko koncepcja, a droga do jego wprowadzenia jest jeszcze daleka.
„Rozliczenie w walucie lokalnej” jest nadal wyborem pragmatycznym
Oczywiście kolejne jednostronne sankcje finansowe nałożone przez Stany Zjednoczone w ostatnich latach przypomniały coraz większej liczbie krajów, że konieczność i pilność „dedolaryzacji” jest obecnie powszechnym konsensusem między strefą euro a strefą franka afrykańskiego. W tym kontekście brytyjski Reuters również skomentował, że „juan BRIC” ma pewne podstawy istnienia.
Reuters skomentował i przeanalizował, że całkowity wolumen handlu krajów BRICS stanowi 17,8% świata, PKB stanowi 25,24%, a liczba ludności stanowi 42% świata; Udział dolara amerykańskiego w oficjalnych rezerwach walutowych spadł w tym kwartale do 58 proc., najniższego poziomu od 20 lat, w porównaniu z 47 proc. po uwzględnieniu czynników walutowych. Wszystko to wskazuje, że „dedolaryzacja” spełniła pewne warunki.
Według artykułu opublikowanego 2 lipca na stronie internetowej poświęconej walucie cyfrowej, w kwietniu „dolar BRIC” poparło i zaakceptowało 19 krajów, a w czerwcu lista rozszerzyła się do 41 krajów, z których większość to kraje Afryki i Ameryki Łacińskiej. To pokazuje, że kraje rozwijające się, które zostały głęboko zniszczone przez hegemonię dolara amerykańskiego, mają pewien stopień świadomości istnienia „dolara BRIC”.
Część ekspertów uważa, że jak dotąd wolumen transakcji z wykorzystaniem dolara amerykańskiego i euro w krajach BRICS nadal spada. Jeśli uwzględnimy pozostałe bloki handlowe, w których uczestniczy pięć krajów BRICS, oraz kraje, które chcą przystąpić do „BRICS”, wystarczy wspierać niezależny wielonarodowy system walutowy.
Robert Kiyosaki, jeden z autorów bestsellerowej książki o finansach „Bogaty ojciec, biedny ojciec”, wydał nawet zdumiewające stwierdzenie. Uważał, że wraz z pojawieniem się zjednoczonej waluty krajów BRICS dolar amerykański „zniknie”. Powodem jest wprowadzenie różnych programów „dedolaryzacji”. , zmusi dużą część nadwyżki dolarów do powrotu na rynek krajowy Stanów Zjednoczonych, co będzie miało katastrofalne skutki.
Nie można jednak ignorować „przeciwnych poglądów”. Niektórzy francuscy ekonomiści uważają, że „dedolaryzacja” i „dolar BRIC” to pojęcia powiązane, ale nie pokrywające się. Niezależnie od tego, czy kraje BRICS należą do wewnątrz, czy na zewnątrz, jest wielu ludzi popierających „dedolaryzację” i „dolar BRIC”. Jest ich niewiele, gdyż „rozliczenia w walucie lokalnej” mogą oprzeć się hegemonii dolara amerykańskiego i nie ma potrzeby ponoszenia ogromnych kosztów i ryzyka ustanowienia wspólnej waluty ponadnarodowej.
Mało tego, wzajemna nierównowaga handlowa pomiędzy krajami BRICS, z wyjątkiem Rosji, która jest w szczególnej sytuacji, pozostałe cztery kraje mają ogromne deficyty handlowe z Chinami i każdy może zaakceptować rozliczenia „point-to-point” w lokalnej walucie , ale rozliczenie w lokalnej walucie każdego kraju jest zbędne. Mało przekonujący wydaje się „dolar BRIC”, którego nie można używać w życiu codziennym tak jak euro i zastępuje lokalne waluty różnych krajów, a służy wyłącznie do rozliczeń między krajami.
W lipcu prezes Banku Centralnego Republiki Południowej Afryki Kejayago powiedział także mediom, że utworzenie wspólnej waluty BRICS będzie „projektem politycznym”, któremu brakuje pewnych elementów projektu gospodarczego, „takich jak unia bankowa, unia fiskalna i konwergencja makroekonomiczna. potrzebny jest także wspólny bank centralny.”
Jeśli chodzi o Rosję i Brazylię, którym zależy na „dolarze BRIC”, analitycy zwracają uwagę, że w ostatnich latach Rosję nękają seryjne sankcje i pilnie potrzebuje wspólnego partnera, który wykorzystałby bardziej rzucającą się w oczy i radykalną sytuację do walki z hegemonia dolara. Rząd Luli w Brazylii jest zainteresowany różnymi wersjami zunifikowanych walut ponadnarodowych, takich jak wspólna waluta SADC itp., opowiadając się za „dolarem BRIC” będącym jedynie kontynuacją ich pomysłów.
Wręcz przeciwnie, inne kraje BRIC są stosunkowo stabilne i pragmatycznie wspierają „dedolaryzację”, ale muszą jeść na jednym kęsie, a z „dolarem BRIC” nie można się spieszyć. Pragmatyczne jest dalsze aktywne promowanie „rozliczenia w walucie lokalnej” na tym etapie wyboru.